หลุดพ้นแล้ว พระอริยสาวกนั้น ย่อมทราบชัดว่า

ชาติสิ้นแล้วพรหมจรรย์ได้อยู่จบแล้ว กิจอื่นที่

ควรทำได้ทำเสร็จแล้ว กิจอื่นอีก เพื่อความเป็น

อย่างนี้ มิได้มีอีกต่อไป ดังนี้.

ก็แลเมื่อพระผู้มีพระภาคเจ้ากำลังตรัสไวยากรณ์นี้อยู่ จิตของภิกษุ ๑,๐๐๐ รูปนั้น ก็หลุดพ้นจากอาสวะทั้งหลายเพราะไม่ถือมั่นแล.

เพราะได้ฟังอาทิตตปริยายเทศนาอย่างนี้ พระนทีกัสสปเถระจึงได้ บรรลุพระอรหัตพร้อมด้วยปฏิสัมภิทา ๔ เกิดความโสมนัสใจ เมื่อจะประกาศ ถึงเรื่องราวที่ตนเคยได้ประพฤติมาแล้วในกาลก่อน จึงกล่าวคำเริ่มต้นว่า ปทุมุตฺตรสฺส ภควโต ดังนี้ . บรรดาบทเหล่านั้น บท อคฺคผลํ คือผลอัน สูงสุด หรือ ผลที่ตนเก็บเอาในครั้งแรกแห่งต้นมะม่วงที่ตนเองได้ปลูกไว้. คำ ที่เหลือ มีเนื้อความพอที่จะกำหนดรู้ได้โดยง่ายทีเดียวแล.

จบอรรถกถานทีกัสสปเถราปทาน

คยากัสสปเถราปทานที่ ๓ (๕๕๓)

ว่าด้วยบุพจริยาของพระคยากัสสปเถระ

(๑๔๓) ครั้งเมื่อข้าพเจ้าเป็นดาบส ครอง

หนังเสือเหลือง ประกอบด้วยเครื่องหาบ หาบ

เครื่องหาบไปเที่ยวหาผลไม้ ได้นำเอาผลพุทรา

มายังอาศรม.