มคฺคสจฺจํ น นิรุชฺฌิสฺสติ ตสฺส ตตฺถ สมุทยสจฺจํ นุปฺปชฺชตีติ: อาปายิกานํ เย จ ปุถุชฺชนา มคฺคํ น ปฏิลภิสฺสนฺติ เตสํ ตณฺหาย อุปฺปาทกฺขเณ เตสํ ตตฺถ มคฺคสจฺจํ น นิรุชฺฌิสฺสติ โน จ เตสํ ตตฺถ สมุทยสจฺจํ นุปฺปชฺชติ อคฺคมคฺคสฺส ภงฺคกฺขเณ อรหนฺตานํ เย จ ปุถุชฺชนา มคฺคํ น ปฏิลภิสฺสนฺติ เตสํ ตณฺหาย ภงฺคกฺขเณ ตณฺหาวิปฺปยุตฺตจิตฺเต วตฺตมาเน อสญฺญสตฺตานํ เตสํ ตตฺถ มคฺคสจฺจญฺจ น นิรุชฺฌิสฺสติ สมุทยสจฺจญฺจ นุปฺปชฺชติ ฯ
________________
[๑๐๑๖] ยสฺส ทุกฺขสจฺจํ อุปฺปชฺชิตฺถ ตสฺส สมุทยสจฺจํ นิรุชฺฌิสฺสตีติ: ยถา นิโรธวาเร อตีเตนานาคตา ปุจฺฉา อนุโลมมฺปิ ปจฺจนิยมฺปิ วิภตฺตํ เอวํ อุปฺปาทนิโรธวาเรปิ อสมฺโมหนฺเต น วิภชิตพฺพํ ฯ
อุปฺปาทนิโรธวารํ นิฏฺฐิตํ ฯ
ปวตฺติวาโร ฯ
___________
ปริญฺญาวาโร
[๑๐๑๗] โย ทุกฺขสจฺจํ ปริชานาติ โส สมุทยสจฺจํ ปชหตีติ: อามนฺตา ฯ โย วา ปน สมุทยสจฺจํ ปชหติ โส ทุกฺขสจฺจํ ปริชานาตีติ: อามนฺตา ฯ โย ทุกฺขสจฺจํ น ปริชานาติ โส สมุทยสจฺจํ นปฺปชหตีติ: อามนฺตา ฯ โย วา ปน สมุทยสจฺจํ นปฺปชหติ โส ทุกฺขสจฺจํ น ปริชานาตีติ: อามนฺตา ฯ