บูชาพระรัตนตรัย
รตนตฺตยวนฺทนาบทน้อมระลึกถึงพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ ก่อนเริ่มสวดมนต์หรือนั่งสมาธิ
บทสวดที่ใช้กันเป็นประจำ พร้อมคำบาลี คำอ่าน คำแปล โอกาสที่ใช้สวด และที่มาในพระไตรปิฎก
บทน้อมระลึกถึงพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ ก่อนเริ่มสวดมนต์หรือนั่งสมาธิ
บทสรรเสริญคุณของพระพุทธเจ้า พระธรรม และพระสงฆ์ ตามถ้อยคำที่มาในธชัคคสูตร
บทแผ่ความปรารถนาดีให้ตนเองและสรรพสัตว์ นิยมสวดปิดท้ายการสวดมนต์หรือหลังนั่งสมาธิ
คำประกาศถือพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ เป็นที่พึ่ง กล่าวย้ำสามครั้งตามถ้อยคำที่มาในขุททกปาฐะ
คำขอศีลจากพระสงฆ์ และคำสมาทานศีล ๕ ทีละข้อ ใช้ในงานบุญและใช้ตั้งใจเองที่บ้านได้
บทสั้นที่กล่าวหลังทำบุญ เพื่ออุทิศส่วนบุญให้ญาติที่ล่วงลับ ตามถ้อยคำในติโรกุฑฑกัณฑ์
บทสั้นสี่วรรคที่แผ่ส่วนบุญออกไปให้สัตว์ทั้งปวง ไม่จำกัดว่าเป็นญาติหรือคนรู้จัก
บทพิจารณาก่อนฉันหรือก่อนกิน ว่ากินเพื่อให้ร่างกายอยู่ได้และทำสิ่งที่ควรทำต่อ ไม่ใช่เพื่อความสนุกหรือความสวยงาม
สามคาถาในธรรมบทที่ว่า สังขารทั้งปวงไม่เที่ยง เป็นทุกข์ และธรรมทั้งปวงเป็นอนัตตา
คำกล่าวขอให้พระสงฆ์แสดงธรรม อ้างถึงเรื่องพรหมสหัมบดีทูลอาราธนาพระพุทธเจ้าให้ทรงแสดงธรรม
คำกล่าวถวายอาหารและของใช้แก่หมู่สงฆ์ ไม่เจาะจงว่าถวายพระรูปใดรูปหนึ่ง
คำกล่าวของฆราวาสเพื่อนิมนต์พระสงฆ์เริ่มสวดพระปริตร ในงานทำบุญบ้านและงานมงคลต่าง ๆ
บทที่พระสงฆ์ให้พรผู้ถวายทาน ขอให้พ้นจากสิ่งเลวร้าย มีความสุข และเจริญงอกงามพร้อมทั้งหมู่ญาติ
บทให้พรสั้น ๆ ที่ใช้ปิดท้ายการสวดมนต์และงานบุญเกือบทุกงาน ขอให้มงคลและความสวัสดีมีแก่ผู้ฟัง
คำกล่าวถวายผ้าบังสุกุลพร้อมของบริวารแก่หมู่สงฆ์ ในงานทอดผ้าป่าซึ่งจัดได้ตลอดปี
คำกล่าวถวายอาหารแก่หมู่สงฆ์ในงานบุญอุทิศให้พ่อแม่และญาติที่จากไปแล้ว
บทแผ่เมตตา กรุณา มุทิตา และอุเบกขา ไปยังสรรพสัตว์ นิยมสวดปิดท้ายการสวดมนต์หรือหลังนั่งสมาธิ
คาถาไทยโบราณ ไม่ได้อยู่ในพระไตรปิฎก อัญเชิญพระพุทธเจ้าและพระสาวกมาประดิษฐานตามส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย เป็นการระล…
บทเปิดทำวัตรเช้า กล่าวถวายดอกไม้ ธูป เทียน แด่พระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ ก่อนเริ่มสวดบทอื่น
คำนอบน้อมสั้นๆ ที่ว่าสามครั้งก่อนจะสวดบทอื่น เป็นประโยคเดียวกับที่ขึ้นต้นพระไตรปิฎกทุกเล่ม
บทสรรเสริญพระพุทธเจ้าในทำวัตรเช้า ทบทวนว่าพระองค์เป็นใคร ทรงรู้อะไร และทรงสอนอย่างไร
บทสรรเสริญพระธรรมในทำวัตรเช้า ย้ำว่าธรรมเป็นสิ่งที่เห็นได้เองในปัจจุบัน ไม่ต้องรอชาติหน้า
บทสรรเสริญพระสงฆ์ในทำวัตรเช้า กล่าวถึงหมู่สาวกที่ปฏิบัติดีจนเห็นธรรมแล้ว
คาถาสี่บทที่กราบพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ ด้วยภาพเปรียบ แล้วอุทิศบุญจากการกราบนั้น
บทปิดทำวัตรเช้า ทบทวนอริยสัจข้อทุกข์ ความไม่เที่ยงของขันธ์ห้า และตั้งใจปฏิบัติตามกำลังที่มี
บทเปิดทำวัตรเย็น บูชาพระรัตนตรัยด้วยดอกไม้ธูปเทียน แล้วกล่าวคำนอบน้อมพระพุทธเจ้าสามครั้ง
บททบทวนพระคุณของพระพุทธเจ้าตามถ้อยคำที่มาในพระไตรปิฎก สวดเป็นบทแรกของชุดอนุสสติในทำวัตรเย็น
บทกวีสรรเสริญพระพุทธเจ้า ต่อท้ายพุทธานุสสติ จบลงด้วยคำขอขมาในสิ่งที่เคยล่วงเกิน
บทสั้นที่ทบทวนคุณของพระธรรมหกข้อ ตั้งแต่เป็นธรรมที่ตรัสไว้ดีแล้ว จนถึงเป็นสิ่งที่ต้องรู้ด้วยตนเอง
บทกวีสรรเสริญพระธรรมว่าเป็นเครื่องขจัดความมืดและเป็นที่พึ่งอันเกษม จบด้วยคำขอขมา
บททบทวนคุณของหมู่สาวกผู้ปฏิบัติดีปฏิบัติตรง เป็นบทที่สามของชุดอนุสสติในทำวัตรเย็น
บทกวีสรรเสริญหมู่พระอริยสงฆ์ผู้บริสุทธิ์ ปิดท้ายชุดอนุสสติของทำวัตรเย็นด้วยคำขอขมา
บทพิจารณาห้าข้อเรื่องความแก่ ความเจ็บ ความตาย การพลัดพราก และการกระทำของตน นิยมสวดต่อท้ายทำวัตรเย็น
พระสูตรที่พระพุทธเจ้าตรัสตอบเทวดาว่าอะไรคือมงคลที่แท้ ตั้งแต่การไม่คบคนพาลไปจนถึงใจที่ไม่หวั่นไหวเมื่อถูกโลกธร…
บทที่กล่าวถึงคุณของพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ ทีละข้อ แล้วปิดท้ายแต่ละบทด้วยคำสัตย์ว่า ด้วยความจริงนี้ ขอความสวัส…
พระสูตรว่าด้วยเมตตาอันไม่มีประมาณ เริ่มจากคุณสมบัติของคนที่ฝึกตน แล้วสอนให้แผ่ความปรารถนาดีไปยังสัตว์ทุกชนิดโด…
บทแผ่เมตตาไปยังงูและสัตว์ทุกชนิด ที่พระพุทธเจ้าทรงอนุญาตให้ภิกษุใช้เพื่อคุ้มครองตนเมื่ออยู่ในป่า
พระสูตรที่พระพุทธเจ้าสอนให้ระลึกถึงพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ เมื่อเกิดความกลัวในที่เปลี่ยว แล้วความกลัวนั้นจะคลา…
บทที่ยกโพชฌงค์ ๗ ขึ้นมาทบทวน นิยมสวดให้ผู้ป่วยฟัง ตามเรื่องในคิลานสูตรที่พระสาวกฟังโพชฌงค์แล้วลุกจากอาพาธได้
บทนอบน้อมพระพุทธเจ้าเจ็ดพระองค์ ตัดตอนมาจากอาฏานาฏิยสูตร นิยมสวดปิดท้ายชุดเจ็ดตำนานเพื่อความอุ่นใจ
คาถาของนกยูงทองในโมรชาดก บทเช้านอบน้อมดวงอาทิตย์ที่กำลังขึ้น บทเย็นนอบน้อมดวงอาทิตย์ที่กำลังลับ แล้วจบลงที่การ…
คำสัจจกิริยาของลูกนกคุ้มที่บินไม่ได้และเดินไม่ได้ กล่าวความจริงตรง ๆ ต่อหน้าไฟป่าแทนที่จะขอให้ใครช่วย
บทสั้นสำหรับสวดเมื่อฝันร้ายหรือเจอเรื่องที่ทำให้ใจไม่ดี ขอให้ความหวาดหวั่นนั้นหมดไปด้วยอานุภาพของพระรัตนตรัย
คาถานอบน้อมพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ ทีละองค์ โดยบอกเหตุผลว่าแต่ละองค์ควรแก่การนอบน้อมเพราะอะไร
คาถาแปดบทที่ทุกบทขึ้นต้นด้วยคำว่า นโม เป็นบทนอบน้อมพระรัตนตรัยอย่างสั้นก่อนเริ่มสวดบทอื่น
คาถาแปดบทเล่าเหตุการณ์แปดครั้งที่พระพุทธเจ้าทรงเอาชนะสิ่งที่ยากที่สุดได้โดยไม่ใช้ความรุนแรง แต่ละบทลงท้ายด้วยค…
บทอวยพรปิดท้ายพิธี ขอให้โรค ภัย อันตราย และเรื่องไม่ดีทั้งหลายหมดไป และให้อายุ กำลัง และความสุขเจริญขึ้น
บทปิดท้ายพิธี แผ่ความปรารถนาดีให้สรรพสัตว์ เชิญเทวดาอนุโมทนาบุญ แล้วส่งท่านกลับ
พระธรรมเทศนาครั้งแรกของพระพุทธเจ้าแก่ปัญจวัคคีย์ ว่าด้วยทางสายกลางและอริยสัจสี่ นิยมสวดทั้งสูตรในวันอาสาฬหบูชา…
พระธรรมเทศนาครั้งที่สองแก่ปัญจวัคคีย์ ชี้ว่าขันธ์ห้าไม่ใช่ตัวตนที่เราสั่งได้ จึงไม่ควรยึดว่าเป็นเรา เป็นของเรา
พระธรรมเทศนาครั้งที่สาม แสดงแก่ชฎิลพันรูปที่ตำบลคยาสีสะ ว่าตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ล้วนกำลังลุกเป็นไฟด้วยราคะ โ…
คำสัตย์สั้น ๆ ที่พระองคุลิมาลกล่าวแก่หญิงมีครรภ์ตามที่พระพุทธเจ้าทรงแนะนำ นิยมสวดให้กำลังใจแก่หญิงที่กำลังจะคล…
คาถาในขุททกปาฐะว่าด้วยการให้ทานอุทิศแก่ญาติผู้ล่วงลับ นิยมสวดในงานทำบุญอุทิศและวันสารท
พระสูตรสั้นว่าด้วยความจริงสามข้อที่คงอยู่เองไม่ว่าจะมีพระพุทธเจ้าอุบัติหรือไม่ คือสังขารไม่เที่ยง เป็นทุกข์ แล…
บทขึ้นต้นของคัมภีร์พระอภิธรรมทั้งเจ็ด ที่พระสงฆ์สวดในงานศพและงานบำเพ็ญกุศลของไทย
คาถาสี่บรรทัดที่พระสวดขณะชักผ้าบังสุกุลในงานศพ ว่าสังขารทั้งหลายไม่เที่ยง เกิดขึ้นแล้วย่อมดับไป
คาถาในธรรมบทที่ว่า ไม่นานกายนี้ก็จะนอนทับแผ่นดิน ใช้สวดบังสุกุลให้ผู้ที่ยังมีชีวิตอยู่
คำเปิดของมหาสติปัฏฐานสูตร ที่ยกหลักการตั้งสติ ๔ ฐาน นิยมสวดทบทวนก่อนนั่งภาวนา
พระดำรัสสุดท้ายของพระพุทธเจ้าก่อนปรินิพพาน ว่าสังขารทั้งหลายเสื่อมไปเป็นธรรมดา จงทำประโยชน์ให้ถึงพร้อมด้วยความ…
พระดำรัสว่าธรรมนี้ทรงแสดงไว้ชัดแล้ว จึงควรแก่การลงมือทำความเพียร และผู้เกียจคร้านอยู่เป็นทุกข์ ผู้ปรารภความเพี…
คาถาธรรมบทที่ชี้ว่าที่พึ่งอย่างภูเขา ป่า และต้นไม้ศักดิ์สิทธิ์ ยังไม่ใช่ที่พึ่งอันเกษม ที่พึ่งอันเกษมคือพระรัต…
คาถาท้ายภารสูตร ว่าขันธ์ ๕ เป็นของหนัก การแบกถือไว้เป็นทุกข์ การวางลงได้เป็นสุข
คาถาที่ถือกันว่าเป็นพุทธอุทานครั้งแรกหลังตรัสรู้ เปรียบตัณหาเป็นนายช่างที่สร้างเรือนคือภพชาติขึ้นมาครั้งแล้วคร…