มงคลสูตร
บทปริตร

มงคลสูตร

มงฺคลสุตฺตํ

พระสูตรที่พระพุทธเจ้าตรัสตอบเทวดาว่าอะไรคือมงคลที่แท้ ตั้งแต่การไม่คบคนพาลไปจนถึงใจที่ไม่หวั่นไหวเมื่อถูกโลกธรรมกระทบ

โอกาสที่ใช้สวด

เป็นบทแรกของชุดเจ็ดตำนาน นิยมสวดในงานมงคลทุกชนิด ขึ้นบ้านใหม่ แต่งงาน ทำบุญวันเกิด เปิดร้าน และงานทำบุญบ้าน

สวดเองที่บ้านก็ได้ ถ้าสวดคนเดียวจะสวดเฉพาะส่วนคาถา ๑๒ บทก็ได้ เพราะเนื้อหาสำคัญอยู่ตรงนั้น

บทนี้เหมาะจะใช้ทบทวนตัวเองเป็นระยะ ลองอ่านคำแปลช้า ๆ แล้วดูว่าข้อไหนเรายังทำได้ไม่ดี

ความเป็นมา

มงคลสูตรอยู่ในขุททกปาฐะ เล่ม ๒๕ เริ่มจากเทวดาองค์หนึ่งมาทูลถามพระพุทธเจ้าว่า คนทั้งหลายถกเถียงกันเรื่องมงคลมานาน อะไรคือมงคลสูงสุดกันแน่ พระองค์ตรัสตอบเป็นคาถา ๑๒ บท รวมได้ ๓๘ ข้อ

สิ่งที่น่าสังเกตคือ ไม่มีข้อใดเลยที่เป็นวัตถุ ฤกษ์ยาม หรือเครื่องราง มงคลทั้ง ๓๘ ข้อเป็นการกระทำและคุณภาพของใจทั้งสิ้น เริ่มจากเรื่องพื้นฐานอย่างการเลือกคบคน ไล่ขึ้นไปจนถึงการทำนิพพานให้แจ้ง

คำบาลีในหน้านี้คัดจากพระไตรปิฎกบาลีในฐานข้อมูลของเว็บนี้ เล่ม ๒๕ ทั้งส่วนนำที่เป็นร้อยแก้วและคาถาทั้ง ๑๒ บท

คำบาลี

  1. เอวมฺเม สุตํ ฯ เอกํ สมยํ ภควา สาวตฺถิยํ วิหรติ เอวัมเม สุตัง เอกัง สะมะยัง ภะคะวา สาวัตถิยัง วิหะระติ ข้าพเจ้าได้ฟังมาอย่างนี้ สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่เมืองสาวัตถี
  2. เชตวเน อนาถปิณฺฑิกสฺส อาราเม ฯ เชตะวะเน อะนาถะปิณฑิกัสสะ อาราเม ณ พระวิหารเชตวัน สวนของอนาถบิณฑิกเศรษฐี
  3. อถ โข อญฺญตรา เทวตา อภิกฺกนฺตาย รตฺติยา อภิกฺกนฺตวณฺณา อะถะ โข อัญญะตะรา เทวะตา อะภิกกันตายะ รัตติยา อะภิกกันตะวัณณา ครั้งนั้น เมื่อราตรีล่วงไปมากแล้ว เทวดาองค์หนึ่งผู้มีรัศมีงดงาม
  4. เกวลกปฺปํ เชตวนํ โอภาเสตฺวา เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ เกวะละกัปปัง เชตะวะนัง โอภาเสตวา เยนะ ภะคะวา เตนุปะสังกะมิ ทำให้พระวิหารเชตวันสว่างไสวไปทั่ว แล้วเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาค
  5. อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ อฏฺฐาสิ อุปะสังกะมิตวา ภะคะวันตัง อะภิวาเทตวา เอกะมันตัง อัฏฐาสิ ครั้นเข้าไปแล้ว ถวายบังคมพระองค์ แล้วยืนอยู่ ณ ที่สมควร
  6. เอกมนฺตํ ฐิตา โข สา เทวตา ภควนฺตํ คาถาย อชฺฌภาสิ ฯ เอกะมันตัง ฐิตา โข สา เทวะตา ภะคะวันตัง คาถายะ อัชฌะภาสิ เทวดานั้นยืนอยู่แล้ว ได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคเป็นคาถาว่า
  7. พหู เทวา มนุสฺสา จ มงฺคลานิ อจินฺตยุํ พะหู เทวา มะนุสสา จะ มังคะลานิ อะจินตะยุง เทวดาและมนุษย์จำนวนมาก ต่างครุ่นคิดกันเรื่องมงคล
  8. อากงฺขมานา โสตฺถานํ พฺรูหิ มงฺคลมุตฺตมํ ฯ อากังขะมานา โสตถานัง พรูหิ มังคะละมุตตะมัง เพราะหวังความสวัสดี ขอพระองค์ตรัสบอกมงคลอันสูงสุดเถิด
  9. อเสวนา จ พาลานํ ปณฺฑิตานญฺจ เสวนา อะเสวะนา จะ พาลานัง ปัณฑิตานัญจะ เสวะนา การไม่คบคนพาล การคบหาบัณฑิต
  10. ปูชา จ ปูชนียานํ เอตมฺมงฺคลมุตฺตมํ ฯ ปูชา จะ ปูชะนียานัง เอตัมมังคะละมุตตะมัง การบูชาคนที่ควรบูชา นี่คือมงคลอันสูงสุด
  11. ปฏิรูปเทสวาโส จ ปุพฺเพ จ กตปุญฺญตา ปะฏิรูปะเทสะวาโส จะ ปุพเพ จะ กะตะปุญญะตา การอยู่ในถิ่นที่เหมาะสม การเคยทำความดีไว้ก่อน
  12. อตฺตสมฺมาปณิธิ จ เอตมฺมงฺคลมุตฺตมํ ฯ อัตตะสัมมาปะณิธิ จะ เอตัมมังคะละมุตตะมัง การตั้งตนไว้ให้ถูกทาง นี่คือมงคลอันสูงสุด
  13. พาหุสจฺจญฺจ สิปฺปญฺจ วินโย จ สุสิกฺขิโต พาหุสัจจัญจะ สิปปัญจะ วินะโย จะ สุสิกขิโต การได้ยินได้ฟังมาก มีศิลปวิทยา มีวินัยที่ฝึกมาดี
  14. สุภาสิตา จ ยา วาจา เอตมฺมงฺคลมุตฺตมํ ฯ สุภาสิตา จะ ยา วาจา เอตัมมังคะละมุตตะมัง และพูดจาด้วยถ้อยคำที่ดี นี่คือมงคลอันสูงสุด
  15. มาตาปิตุอุปฏฺฐานํ ปุตฺตทารสฺส สงฺคโห มาตาปิตุอุปัฏฐานัง ปุตตะทารัสสะ สังคะโห การดูแลพ่อแม่ การเลี้ยงดูลูกและคู่ครอง
  16. อนากุลา จ กมฺมนฺตา เอตมฺมงฺคลมุตฺตมํ ฯ อะนากุลา จะ กัมมันตา เอตัมมังคะละมุตตะมัง การทำงานที่ไม่คั่งค้างสับสน นี่คือมงคลอันสูงสุด
  17. ทานญฺจ ธมฺมจริยา จ ญาตกานญฺจ สงฺคโห ทานัญจะ ธัมมะจะริยา จะ ญาตะกานัญจะ สังคะโห การให้ทาน การประพฤติธรรม การช่วยเหลือญาติพี่น้อง
  18. อนวชฺชานิ กมฺมานิ เอตมฺมงฺคลมุตฺตมํ ฯ อะนะวัชชานิ กัมมานิ เอตัมมังคะละมุตตะมัง การทำงานที่ไม่มีโทษ นี่คือมงคลอันสูงสุด
  19. อารตี วิรตี ปาปา มชฺชปานา จ สญฺญโม อาระตี วิระตี ปาปา มัชชะปานา จะ สัญญะโม การงดเว้นจากความชั่ว การไม่ดื่มของมึนเมา
  20. อปฺปมาโท จ ธมฺเมสุ เอตมฺมงฺคลมุตฺตมํ ฯ อัปปะมาโท จะ ธัมเมสุ เอตัมมังคะละมุตตะมัง และความไม่ประมาทในธรรม นี่คือมงคลอันสูงสุด
  21. คารโว จ นิวาโต จ สนฺตุฏฺฐี จ กตญฺญุตา คาระโว จะ นิวาโต จะ สันตุฏฐี จะ กะตัญญุตา ความเคารพ ความอ่อนน้อม ความพอใจในสิ่งที่มี และความรู้คุณคน
  22. กาเลน ธมฺมสฺสวนํ เอตมฺมงฺคลมุตฺตมํ ฯ กาเลนะ ธัมมัสสะวะนัง เอตัมมังคะละมุตตะมัง การฟังธรรมตามโอกาส นี่คือมงคลอันสูงสุด
  23. ขนฺตี จ โสวจสฺสตา สมณานญฺจ ทสฺสนํ ขันตี จะ โสวะจัสสะตา สะมะณานัญจะ ทัสสะนัง ความอดทน ความเป็นคนว่าง่าย การได้พบผู้สงบ
  24. กาเลน ธมฺมสากจฺฉา เอตมฺมงฺคลมุตฺตมํ ฯ กาเลนะ ธัมมะสากัจฉา เอตัมมังคะละมุตตะมัง การสนทนาธรรมตามโอกาส นี่คือมงคลอันสูงสุด
  25. ตโป จ พฺรหฺมจริยญฺจ อริยสจฺจานทสฺสนํ ตะโป จะ พรัหมะจะริยัญจะ อะริยะสัจจานะทัสสะนัง ความเพียรเผากิเลส การประพฤติพรหมจรรย์ การเห็นอริยสัจ
  26. นิพฺพานสจฺฉิกิริยา จ เอตมฺมงฺคลมุตฺตมํ ฯ นิพพานะสัจฉิกิริยา จะ เอตัมมังคะละมุตตะมัง และการทำนิพพานให้แจ้ง นี่คือมงคลอันสูงสุด
  27. ผุฏฺฐสฺส โลกธมฺเมหิ จิตฺตํ ยสฺส น กมฺปติ ผุฏฐัสสะ โลกะธัมเมหิ จิตตัง ยัสสะ นะ กัมปะติ ผู้ใดถูกโลกธรรมกระทบแล้วใจไม่หวั่นไหว
  28. อโสกํ วิรชํ เขมํ เอตมฺมงฺคลมุตฺตมํ ฯ อะโสกัง วิระชัง เขมัง เอตัมมังคะละมุตตะมัง ไม่โศก ปราศจากธุลี ปลอดภัย นี่คือมงคลอันสูงสุด
  29. เอตาทิสานิ กตฺวาน สพฺพตฺถมปราชิตา เอตาทิสานิ กัตวานะ สัพพัตถะมะปะราชิตา ผู้ทำสิ่งเหล่านี้แล้ว ย่อมไม่พ่ายแพ้ในที่ทั้งปวง
  30. สพฺพตฺถ โสตฺถึ คจฺฉนฺติ ตนฺเตสํ มงฺคลมุตฺตมนฺติ ฯ สัพพัตถะ โสตถิง คัจฉันติ ตันเตสัง มังคะละมุตตะมันติ ไปที่ใดก็ถึงความสวัสดี นี่คือมงคลอันสูงสุดของเขาเหล่านั้น

ที่มาในพระไตรปิฎก

คลิกเพื่อไปอ่านเนื้อหาจริงในหน้าที่อ้างถึง

บทสวดอื่นที่น่าสนใจ

เข้าสู่ระบบเพื่อรับ ๒๐ แต้มบุญจากการอ่านหน้านี้